Menu
Kolej na dobrą kolej - Podpisz petycję

Kolej 2022: Przesunęliśmy 310 mln euro z dróg na kolej!

Centrum Zrównoważonego Transportu w ramach projektów Kolej 2022 i Transport pod Kontrolą prowadziło w 2014 roku intensywne działania mające na celu zwiększenie wydatków na inwestycje kolejowe w ramach Regionalnych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020. Dziś wiemy, że m.in. dzięki naszym działaniom zdecydowanie zwiększyła się szansa na zmianę parametrów kolejnych lokalnych odcinków sieci kolejowej w Polsce.

 

RPO okresu 2014-2020 to wielka szansa na poprawę warunków podróżowania lokalnymi liniami kolejowym. Z powyższym twierdzeniem nie zawsze zgadzali się marszałkowie województw, przesyłając do negocjacji z Komisją Europejską projekty RPO zawierające bardzo niskie kwoty na kolej. Najmniej korzystny podział środków między kolej i drogi zapisało województwo mazowieckie: 0% kolej – 100% drogi. Zdecydowana większość województw zaproponowała na kolej od 14 do 21% środków na transport.

Przypomnijmy, że w umowie partnerstwa między Polską i Komisją Europejską zapisano jako sumę we wszystkich programach operacyjnych 10 mld euro na kolej i 15,2 mld euro na drogi (proporcja 40-60, podczas gdy wstępnie KE proponowała KE 60-40). Jedynie w projektach RPO 6 województw: dolnośląskiego, podkarpackiego, pomorskiego, wielkopolskiego i zachodniopomorskie proporcje środków na kolej z grubsza odpowiadały temu ustaleniu.

Dla pozostałych województw Centrum Zrównoważonego Transportu przygotowało stanowiska [LINK1] [LINK2] z propozycjami zmian zapisów w projekcie Regionalnego Programu Operacyjnego. Poparliśmy je analizami pokazującymi ogromne potrzeby inwestycyjne w zakresie kolei. W wielu wypadkach udowodniliśmy, że niskie finansowanie dla kolei jest sprzeczne ze strategiami rozwoju poszczególnych województw oraz z programami ochrony powietrza. Nasi eksperci zaproponowali konkretne linie kolejowe, dla których rewitalizacja w ramach RPO 2014-2020 powinna mieć bardzo wysoki priorytet. O wsparcie i poparcie stanowisk poprosiliśmy samorządy lokalne i organizacje społeczne. Stanowiska przesłaliśmy do Komisji Europejskiej w trakcie negocjowania programów.

Równolegle przeprowadziliśmy plebiscyt Kolej2022, który wyłonił projekty w poszczególnych województwach mające największe poparcie internautów. Przy oklazji był dobrą formą identyfikacji i prezentacji potencjalnych projektów kolejowych.

W rezultacie alokacja na kolej stała się najtrudniejszym punktem w trakcie negocjacji z Komisją Europejską RPO wielu województw. Z kolejnych regionów dochodziły głosy o trudnościach w negocjacjach z Komisją Europejską zaproponowanych wydatków na transport. Widać, że tym razem Komisja na szczęście nie odpuściła.

Pod koniec roku ruszyło zamykanie negocjacji i zaczęły napływać informacje o zwiększaniu dofinansowania kolei w RPO poszczególnych województw. Największy sukces dotyczy województwa mazowieckiego, gdzie początkowo na kolej planowano wydać 0 zł, a ostatecznie stanęło na 135 mln (37%). Wysokie wzrosty wydatków na transport szynowy zanotowaliśmy także w województwach: kujawsko-pomorskim (z 27,4 do 50,9 mln euro), lubuskim (z 26,1 do 41,4 mln euro) i łódzkim (z 60,3 do 91,9 mln euro). Zwiększenia nastąpiły także w RPO województw: 

  • małopolskiego - z 80 do 100 mln euro,
  • opolskiego - z 36,4 do 42,2 mln euro,
  • podkarpackiego - ze 119,5 do 144, 2 mln euro,
  • podlaskiego - z 40 do 48 mln euro,
  • pomorskiego - ze 127,6 do 128,6 mln euro,
  • śląskiego - 92,9 do 113 mln euro,
  • świętokrzyskiego - z 20,5 do 23,5 mln euro,
  • wielkopolskiego - ze 182 do 194 mln euro,
  • zachodniopomorskiego - ze 100 do 110 mln euro.

W części z powyższych województw współczynniki kolej - drogi już przed negocjacjami nie były najgorsze. Kolejowe alokacje nie wzrosły jedynie w województwach: dolnośląskim (150,1 mln euro), lubelskim (45,4 mln euro) i warmińsko-mazurskim (46,4 mln euro).

W sumie wsparcie kolei zwiększyło się względem pierwotnych planów o 310 mln euro. Czy to dużo? To niemal tyle ile wynosi cała alokacja kolejowa w programie operacyjnym Polska Wschodnia (330 mln euro). A planuje się z niego rewitalizację min. 9 ważnych odcinków linii kolejowych w tej części kraju (m.in. ciągi: Lublin - Stalowa Wola - Tarnobrzeg, Skarżysko-Kamienna - Sandomierz, Białystok - Bielsk Podlaski - Hajnówka - Czeremcha, Działdowo - Olsztyn, Ełk - Szczytno).

rezultaty 1

W skali wszystkich województw stosunek środków kolej - drogi wzrósł z 25:75 do 33:67. Co ciekawe, jeszcze bardziej niż wzrosły alokacje na kolej zmniejszyły się środki na drogi (o 451 mln euro). Fundusze na kolej wzrosły z 1,155 do 1,465 mld euro. Na drogi województwa początkowo planowały 3,433 mld euro. Negocjacje z Komisją Europejską zmniejszyły te plany do 2,983 mld euro.

Jaką rolę odegrały w tej sprawie działania CZT? Trudno na to pytanie wiarygodnie odpowiedzieć. O zwiększenie funduszy na kolej zabiegały różne podmioty, w tym sama spółka PKP PLK i nie wiadomo co było decydujące. Nie wiemy też z czego wynikała stosunkowo twarda postawa Komisji Europejskiej. Na pewno nie było jej 6 lat wcześniej, kiedy negocjowano wcześniejszą perspektywę i nie było kampanii CZT. Wiemy z kuluarowej wypowiedzi uczestnika negocjacji po stronie Komisji Europejskiej, że... intensywnie korzystał ze strony Kolej2022. Pomagała mu ona identyfikować możliwe projekty kolejowe i następnie przedstawiać je władzom województwa. 

Wszystkie podane kwoty dotyczą udziału unijnego w programach, do tego dochodzi wkład własny, zwykle wynoszący min. 15% kosztów kwalifikowanych.

 

Jeżeli chcesz aby oprócz przeznaczenia większych funduszy na rewitalizację linii kolejowych, zwiększono także liczbę połączeń na wielu trasach, podpisz naszą petycję Kolej na dobrą kolej! Projekt Kolej na dobrą kolej>>> to propozycja uzdrowienia kolei pasażerskiej w 8 regionach i na 2 trasach międzywojewódzkich. Wejdź koniecznie i poprzyj te zmiany. Twój podpis jest bardzo ważny.

LOGO Kolej na kolej  

Ostatnio zmienianyczwartek, 03 grudzień 2015 18:08
Powrót na górę