Notice: Undefined variable: GK_TEMPLATE_MODULE_STYLES in /www/czt4_www/www/czt.org.pl/templates/gk_news/component.php on line 22
Ciechanów: klitka nowym dworcem dla 46-tysięcznego miasta - Centrum Zrównoważonego Transportu
Logo
Wydrukuj tę stronę

Ciechanów: klitka nowym dworcem dla 46-tysięcznego miasta

Innowacyjne Dworce Systemowe - miały być ładne i tanie. Tylko czy pawilonik, w którym hall kasowy z poczekalnią zajmują w sumie 41 m2, dobry na przedmieściach 10-tys. Strzelec Krajeńskich czy 7-tysięcznego Nasielska, jest wystarczający dla 46-tysięcznego, niegdyś wojewódzkiego, Ciechanowa?

 

IDS - pomysł PKP na zaniedbane dworce, które są zdecydowanie za duże w stosunku do obecnych potrzeb. Zamiast wydawać krocie na modernizację przeskalowanych gmachów, w których trudno będzie wynająć całą powierzchnię, lepiej je rozebrać i zbudować małe, za to estetyczne, obiekty. Będą one znacznie tańsze w utrzymaniu nie tylko z uwagi na mniejszą wielkość, ale również dzięki zastosowaniu współczesnych technologii (zwłaszcza dobrego ocieplenia).

Obecnie w realizacji są pierwsze 4 pilotażowe obiekty, budowane według tego samego, typowego projektu (z niewielkimi modyfikacjami w zakresie materiałów): Nasielsk, Strzelce Krajeńskie, Mława i Ciechanów. Pierwsze 2 miejscowości to małe miasteczka. Nasielsk liczy ok. 7,4 tysiąca mieszkańców, Strzelce Krajeńskie ponad 10 tysięcy. Mława jest większa (31 tys.), ale to jeden z tych przypadków, gdzie stacja usytuowana jest za miastem, a bliżej centrum na linii funkcjonuje przystanek osobowy (Mława Miasto), z którego korzysta większość mieszkańców.

Zresztą także w przypadku Nasielska i Strzelec stacje są już poza granicami miast. W Nasielsku za placem dworcowym zdziwionego podróżnego wita znak drogowy z nazwą miejscowości Pieścirogi. Przez Strzelce Krajeńskie przechodziła linia kolejowa ze stacją blisko centrum miasta, ale pociągi pasażerskie nie kursują nią już od 1962 r.  Stacja Strzelce Krajeńskie Wschód zlokalizowana jest 5 km dalej, na linii nr 203 między Krzyżem i Gorzowem Wielkopolskim, w miejscowości Zwierzyn, która jest siedzibą gminy. To tutaj w 2011 r. wydarzył się tragiczny wypadek, niezabezpieczony na pochyłym torze skład towarowy pod wpływem własnego ciężaru ruszył (jak mówią kolejarze "zbiegł") i rozpędzony uderzył w budynek dworca, w wyniku czego zginęły trzy osoby. Właśnie z powodu zniszczenia dworca konieczny był nowy budynek.

 

Czy IDS sprawdzi się w Ciechanowie?

Zupełnie inaczej jest z Ciechanowem.Tu dworzec jest, choć nie w samym centrum miasta, to przynajmniej pośrodku jego zabudowy mieszkaniowej, z dobrą komunikacją miejską do centrum. Poza tym to znacznie większe miasto (do 1998 r. wojewódzkie): 46 tysięcy mieszkańców. Czyli większe niż np. Sieradz, Żyrardów, Mińsk Mazowiecki, Malbork czy Sopot. A przecież wszystkie te miasta posiadają dworce z prawdziwego zdarzenia, nie jakieś wiaty. W przypadku Mińska Mazowieckiego PKP poszukuje komercyjnych partnerów do budowy nowego dworca zintegrowanego z centrum handlowym.

Projekt nowego dworca w Ciechanowie (zbliżony do pozostałych 3 dworców IDS, patrz załącznik na dole artykułu) przewiduje duże wspólne zadaszenie, pod którym znajdą się m.in. parkingi rowerowe. Ale pod tym zadaszeniem kubatur jest niewiele. Dla pasażerów otwarte jest, nie licząc toalet i punktu handlowo-usługowego o powierzchni 60 m2 położonego w osobnej części, głównie jedno pomieszczenie, pełniące funkcję hallu kasowego połączonego z poczekalnią - o łącznej powierzchni 41 m2.  Z tego ławki dla 15 osób zajmą przestrzeń o  wymiarach 2,7 m x 7,5 m. Przylegać do niej będzie przestrzeń komunikacyjna z okienkiem kasowym również o wymiarach 2,7 m x 7,5 m. Szału nie ma. 

W poczekalni IDS na pewno mieszczą się 4 osoby. Czy to wystarczy w przypadku Ciechanowa? fot. Krzysztof Rytel

W poczekalni IDS na pewno mieszczą się 4 osoby. Czy to wystarczy w przypadku Ciechanowa? fot. Krzysztof Rytel

Przed bardziej obleganym albo spóźniającym się pociągiem pasażerowie będą się przeciskać, a w zimie szerokie przeszklenia będą zaparowywać od oddechów upakowanych jak sardynki w puszce ludzi, chcących oczekiwać na pociąg przynajmniej w cieple.

Bo do łask powrócić ma pojęcie "letniej poczekalni". Taki charakter będzie miało obszerne zadaszenie, przekrywające powierzchnię znacznie większą niż zajmą kubatury. Znajdą się pod nim m.in. dodatkowe ławki do oczekiwania na  świeżym powietrzu. Tylko czy z przedwojennych wzorów akurat takie powinny być przenoszone w 21 wiek? Nie żeby nie były potrzebne ławki na peronach, ale nie mogą one zastępować niewystarczającej liczby miejsc w zamkniętych, ogrzewanych pomieszczeniach.

Nasielski IDS od tyłu - tu będą zaplecza techniczne i socjalne spółek kolejowych.

Nasielski IDS od tyłu - tu będą zaplecza techniczne i socjalne spółek kolejowych.

Kamil Żerdziewski, redaktor naczelny portalu "Ciechanów Inaczej" zwraca uwagę, że przy prognozowaniu wykorzystania nowego dworca nie należy bezrefleksyjnie sugerować się funkcjonowaniem obecnego. – Standard starego dworca pozostawia wiele do życzenia, łącznie z sanitarnym, w tym np. nieprzyjemnymi zapachami. Znam sporo osób, które świadomie unikają korzystania z niego, nawet wolą kupić bilet drożej u konduktora, byle tam nie wchodzić. Kiedy powstanie nowy budynek może okazać się, że chce z niego korzystać więcej osób niż obecnie.

Już dziś na ciechanowskim dworcu mimo złych warunków ruch nie jest mały - nawet poza szczytem (zdjęcie ok. godz. 9), fot. Krzysztof Rytel

Już dziś na ciechanowskim dworcu mimo złych warunków ruch nie jest mały - nawet poza szczytem (zdjęcie ok. godz. 9), fot. Krzysztof Rytel

 

Wcale nie tak tanio

Jak się w dodatku okazuje budowa nowego dworca wcale nie będzie też taka tania. W przetargu zwyciężyły następujące oferty:

  • Nasielsk: 6 397 855, 00 zł (Warmińskie Przedsiębiorstwo Budowlane SA)
  • Ciechanów: 3 289 897, 00 zł (Warmińskie Przedsiębiorstwo Budowlane SA)
  • Mława: 4 194 300, 00 zł (Warmińskie Przedsiębiorstwo Budowlane SA)
  • Strzelce Krajeńskie Wschód: 4 753 870, 29 zł (AMP sp. z o.o.)

Z tym, że Warmińskie Przedsiębiorstwo Budowlane SA podpisało umowy tylko na dworzec w Nasielsku i Mławie, a od podpisania umowy na dworzec w Ciechanowie odstąpiło. Jak się okazało - dobrze na tym wyszło. W ponownym przetargu jego oferta znowu okazała się najkorzystniejsza, ale tym razem wyniosła blisko 5 mln zł.

5 mln za kompaktowy dworzec, reklamowany jako mały i tani to jednak sporo. Można za tę kwotę wybudować nawet 10 domów jednorodzinnych o łącznej powierzchni 1000-1500 m2. Tymczasem powierzchnia netto dworca będzie wynosiła zaledwie 250 m2. Wychodzi 20 tys. za m2. Czyli jak w przypadku najdroższych apartamentów w centrum Warszawy! Na przykład w "Żaglu" Libeskinda.  W dodatku w przypadku apartamentów cena uwzględnia koszt gruntu i to w najdroższej lokalizacji, a tu gruntu nie trzeba było kupować.

Przypomnijmy, że kiedy 2 lata temu w przetargu na modernizację dworca Toruń Miasto (nieco większego niż ciechanowskiego) najtańsza oferta wyniosła 3,5 mln zł, PKP unieważniło przetarg, uznając kwotę za wygórowaną. Czyli w analizach kolejowych menedżerów budowa nowego obiektu jest tańsza niż modernizacja istniejącego, a w rzeczywistości jest dużo droższa. W dodatku znacznie przekracza kwoty przez PKP uważane za zbyt wysokie.

Na dziedzictwo - obojętni

W przypadku Ciechanowa jest jeszcze jedna okoliczność. Okazuje się, że budynek dworca wyglądał niegdyś tak:

Dziś wygląda tak:

 

Zadziwia to, że obecny budynek, choć wydaje się murowany, całkowicie powtarza gabaryty historyczne (łącznie z rozmieszczeniem okien, przy czym skrzydła boczne rozbudowano). Dlaczego ktoś, kto budował nowy obiekt tak wiernie powtórzył układ poprzedniego? Sprawa robi się jeszcze ciekawsza, kiedy zajrzymy do Opisu Przedmiotu Zamówienia w materiałach przetargowych.  Przeczytamy w nim o budynku wyburzanym, że ściany nośne wykonane są w konstrukcji drewnianej i otynkowane. Czyżby był to ten sam historyczny budynek tylko drewniane szalowania zastąpiono tynkiem?

Niezależnie czy tak faktycznie jest czy nie, wydaje się, że w tym przypadku warto było odtworzyć historyczne, drewniane elewacje (nawet na nowej konstrukcji, jeśli stara nie nadawała się do zachowania). Na górze można było pomieścić pomieszczenia pracowników kolejowych i techniczne, a cały dół zagospodarować na obszerną część dla podróżnych (z kasami i toaletami). Dworzec byłby oryginalny i klimatyczny (tym bardziej, że więcej drewnianej zabudowy znajduje sie obok dworca), a 5 milionów w zupełności by wystarczyło. Jak efektownie może wyglądać odtworzona architektura drewniana świadczyć mogą poniższe przykłady dworca Białowieża Towarowa oraz z Rygi:

Dworzec Białowieża Towarowa adaptowany na restaurację, fot. Adam Michniewicz

Dworzec Białowieża Towarowa adaptowany na restaurację, fot. Adam Michniewicz

Przykłady rewitalizacji drewnianej architektury w Rydze, fot. Krzysztof Rytel

Przykłady rewitalizacji drewnianej architektury w Rydze, fot. Krzysztof Rytel

Przykłady rewitalizacji drewnianej architektury w Rydze, fot. Krzysztof Rytel

 

Kiedy kilka lat temu Jacek Prześluga, ówczesny członek zarządu PKP SA dzielił się koncepcją dworca-parasolu, którego IDS jest niewątpliwie pewnym echem, rozumieliśmy ją jako pomysł na obiekty w małych miejscowościach, gdzie dotychczas w ogóle nie było dworca lub jego funkcje pełnił jakiś barak. Ta idea była słuszna. Jeśli jednak pawilonik ma służyć jako dworzec w mieście 40-to tysięcznym jak Ciechanów, czy jak ostatnio słyszymy Oświęcim, gdzie w dodatku obecnie jest już spory obiekt (wystaczy go wyremontować), to jest to już zdecydowanie tej idei wypaczenie.

Ostatnio zmienianyśroda, 05 sierpień 2015 14:00

Artykuły powiązane

Najnowsze od Krzysztof Rytel

Copyright © 2015. CZT - Centrum Zrównoważonego Transportu.